Adres
Ortaköy/İstanbul
Proje Detayı
Yıl: 2008
İşveren: ASTAY GAYRİMENKUL
Proje Ekibi: Turgut Alton, Oya Ökmen, Nurseli Nasır, Renan Cosgun, Murat Uzal
Paylaş
Atik Paşalar Yalısı, Çırağan Sarayı’nın geniş bir alana dağılmış Fer’iye saraylarından biridir. Bitişiğindeki Lise, Harem Dairesi olarak kullanılırken, Atik Paşa Yalısının Ağalar Dairesi olarak kullanıldığı bilinmektedir. Yalı, uzun seneler TEK tarafından kablo deposu olarak kullanılırken, özgün ahşap döşemeleri sökülerek, dış duvarların içine betonarme bir sistem oturtulmuştur. Seksenli yıllarda ise, Devlet Konukevi olarak düzenlenirken, bazı kolonlar kaldırılarak, çelik çerçeveler inşa edilmiş, çatı arası katı oluşturularak ilave odalar yerleştirilmiştir. Bahçeye yeni binalar eklenmiş; yalının cephesi prekast elemanlarla restore edilmiştir. Hazineye ait olan arazi, 49 yıllığına Atik Pasha Four Seasons Şirketine, 5 yıldızlı otel yapıp işletmek üzere kiralanmıştır. Yalının taşıyıcı vasfını yitirmiş iç duvarları, tamamen yıkılmış, mevcut dış duvarlar, iç yüzlerinden betonarme perdelerle desteklenerek, yeni yapılan strüktüre taşıtılmıştır. Binanın, kazıklar üzerindeki temelinin iyi durumda olduğu görülmüş, ancak zemin, sıvılaşma potansiyeli görüldüğünden jet groutla güçlendirilmiştir. Four Seasons otel işletmesini, mevcut yapılaşma sınırları içinde yerleştirirken, Atik Paşa Yalısının öneminin vurgulayacak çözümler üretilmiştir. Giriş katında yalının özgün mekan kurgusu korunmuş; giriş holü tümüyle eski sofa düzeniyle, deniz cephesine açık olarak planlanmıştır. Orijinal meyili ve kaplama malzemesi bozulmuş olan çatı düzeltilerek aslına uygun hale getirilmiştir. Ancak çatı arası odaları sayıları azaltılarak tek koridor sistemi üzerinde muhafaza edilmiştir. Yan bloklar yıkılıp yeniden inşa edilirken, Yalı’nın ağır kagir kütlesi ile yarışmayan, daha çağdaş, Boğaz’daki sivil mimari öğelerin, çağdaş bir yorumla ele alındığı, hafif, cumbalı, geniş saçaklı, ancak yalı ile aynı oran ve hizaları taşıyan bir tasarım gerçekleştirilmiştir. Yeni yatak bloklarıyla Yalı’nın oluşturduğu köşelerde yer alan, restoran ve balo salonu, tek katlı, çelik konstrüksiyonlu, metal çatılı, cam cepheli binalar olarak planlanmış, eski bahçelerdeki cam limonluk yapılarını çağrıştırması öngörülmüştür. Blokları birbirlerine bağlayan cam koridorlar da aynı yapı kategorisinde ele alınmış, tüm cam yapıların çatı ile birleştikleri üst seviyede, küçük pastel renkli camlarla, eskiyi çağrıştıran bir düzenleme yapılmıştır. Araziye üst yol kotundan girilmiş; ana binanın giriş kotuna rampa ve merdivenlerle ulaşılmıştır. Toprak altında kalan alanlarda da servis alanları, otoparklar planlanmıştır. Önündeki uzun sahil bandı, giriş avlusu ve güneydeki geniş bahçesi ile tesisin dış alanları da işletmenin önemli bir parçası olarak ele alınmış; aynı mimari düzenleme, aynı prensip ve detay bütünlüğü içinde planlanmıştır. Giriş avlusundan ana binadaki giriş kotuna ulaşırken, Boğaz tepelerinin tipik peyzaj düzenlemeleri oluşturulmuştur. Sahil bandı, uzun bir gezinti alanı olarak düzenlenmiştir. Bahçe yapılarında da, çağdaşlaştırılmış sivil mimari unsurları taşıyan köşkler ve saray bahçe pavyonları, denge içinde bir arada düzenlenmiştir. Giriş saçakları da, eski cam saçak kurgusunun çağdaş detaylarla gerçekleştirilmesi şeklinde ele alınmıştır. Dış aydınlatma, özel aktivitelerin dışında, eski yapının cephe aydınlatması dahil, çok abartısız ve sınırlı bir çerçevede tutulmuştur. Girişlerde gerekli aydınlatma seviyesi sağlamanın dışında, ağaçların altından, alçak bahçe duvarlarının üzerinden, indirekt olarak çözümlenmiştir. Yoldan girişte ve denizden yaklaşımda ise meşaleler öngörülmüş, özel senaryolar için kullanılmaları düşünülmüştür. Yapının enerji merkezi, yatak bloklarına en uzak noktada çözümlenmiştir. Burada doğal gaz kullanarak elektrik enerjisinin üretildiği kojenerason sistemi gerçekleştirilmiştir. Buradan elde edilen buhar da ayrıca işletmede kullanılmıştır. Soğutma için, soğutma kulesi ya da chiller öngörülmemiş, bunun için deniz suyu kaynak olarak kullanılmıştır. İstanbul’un bu özel konumunda, tarihi Atik Paşa Yalısı ve çevresinde planlanan Atik Pasha Four Seasons Oteli projesinde, geçmiş mimari mirasımızın, iç düzenlemesi ve peyzajı ile korunarak, çevresi ile birlikte çağdaş bir kullanıma açılması amaçlanmıştır.